Bài Đọc I: Gr 17, 5-10
"Khốn thay cho kẻ tin tưởng người đời; phúc
thay cho người tin tưởng vào Thiên Chúa".
Trích sách Tiên tri Giêrêmia.
Đây Chúa phán: "Khốn thay cho kẻ tin tưởng
người đời, họ nương tựa vào sức mạnh con người, c̣n tâm hồn
họ th́ sống xa Chúa. Họ như cây cỏ trong hoang địa, không
cảm thấy khi được hạnh phúc; họ ở những nơi khô cháy trong
hoang địa, vùng đất mặn không người ở. Phúc thay cho người
tin tưởng vào Thiên Chúa, và Chúa sẽ là niềm cậy trông của
họ. Họ sẽ như cây trồng nơi bờ suối, cây đó đâm rễ vào nơi
ẩm ướt, không sợ ǵ khi mùa hè đến, lá vẫn xanh tươi, không
lo ngại ǵ khi nắng hạn mà vẫn sinh hoa kết quả luôn. Ḷng
người nham hiểm khôn ḍ, nào ai biết được? C̣n Ta, Ta là
Chúa, Ta thấu suốt tâm hồn và ḍ xét tâm can, trả công cho
mỗi người tuỳ theo cách sống và hậu quả hành vi của họ".
Đó là lời Chúa.
Đáp Ca: Tv 1, 1-2. 3. 4 và 6
Đáp: Phúc
thay người đặt niềm tin cậy vào Chúa (Tv 39, 5a).
Xướng: 1) Phúc cho ai không theo mưu toan kẻ
gian ác, không đứng trong đường lối những tội nhân, không
ngồi chung với những quân nhạo báng, nhưng vui thoả trong lề
luật Chúa, và suy ngắm luật Chúa đêm ngày. - Đáp.
2) Họ như cây trồng bên suối nước, trổ sinh
hoa trái đúng mùa; lá cây không bao giờ tàn úa. Tất cả công
việc họ làm đều thịnh đạt. - Đáp.
3) Kẻ gian ác không được như vậy; họ như vỏ
trấu bị gió cuốn đi, v́ Chúa canh giữ đường người công
chính, và đường kẻ gian ác dẫn tới diệt vong. - Đáp.
Câu Xướng Trước Phúc Âm: Ed 33, 11
Chúa phán: "Ta không muốn kẻ gian ác phải
chết, nhưng muốn nó ăn năn sám hối và được sống".
Phúc Âm: Lc 16, 19-31
"Con đă được sự lành, c̣n Ladarô gặp toàn sự
khốn khổ".
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Luca.
Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng những người biệt
phái rằng: "Có một nhà phú hộ kia vận toàn gấm vóc, lụa là,
ngày ngày yến tiệc linh đ́nh. Lại có một người hành khất tên
là Ladarô, nằm bên cổng nhà ông đó, ḿnh đầy ghẻ chốc, ước
được những mụn bánh từ bàn ăn rớt xuống để ăn cho đỡ đói,
nhưng không ai thèm cho. Những con chó đến liếm ghẻ chốc của
người ấy. Nhưng xảy ra là người hành khất đó chết và được
các thiên thần đem lên nơi ḷng Abraham. C̣n nhà phú hộ kia
cũng chết và được đem chôn. Trong hoả ngục, phải chịu cực
h́nh, nhà phú hộ ngước mắt lên th́ thấy đằng xa có Abraham
và Ladarô trong ḷng Ngài, liền cất tiếng kêu la rằng:
"Lạy Cha Abraham, xin thương xót tôi và sai
Ladarô nhúng đầu ngón tay vào nước để làm mát lưỡi tôi, v́
tôi phải quằn quại trong ngọn lửa này. Abraham nói lại: "Hỡi
con, suốt đời con, con được toàn sự lành, c̣n Ladarô gặp
toàn sự khốn khổ. Vậy bây giờ Ladarô được an ủi ở chốn này,
c̣n con th́ chịu khốn khổ. Vả chăng, giữa các ngươi và chúng
tôi đây đă có sẵn một vực thẳm, khiến những kẻ muốn tự đây
qua đó, không thể qua được, cũng như không thể từ đó qua đây
được".
Người đó lại nói: "Đă vậy, tôi nài xin cha
sai Ladarô đến nhà cha tôi, v́ tôi c̣n năm người anh em nữa,
để ông bảo họ, kẻo họ cũng phải sa vào chốn cực h́nh này".
Abraham đáp rằng: "Chúng đă có Môsê và các tiên tri, chúng
hăy nghe các Ngài". Người đó thưa: "Không đâu, lạy Cha
Abraham! Nhưng nếu có ai trong kẻ chết về với họ, th́ ắt họ
sẽ hối cải". Nhưng Abraham bảo người ấy: "Nếu chúng không
chịu nghe Môsê và các tiên tri, th́ cho dù kẻ chết sống lại
đi nữa, chúng cũng chẳng chịu nghe đâu".
Đó là lời Chúa.

Suy niệm
Sự Sống đức
tin
Hôm
nay, Thứ Năm trong Tuần 2 Mùa Chay, Bài
Phúc Âm của Thánh kư Luca về dụ ngôn Lazarô và người phú hộ,
và theo
chiều hướng của chung phụng vụ lời Chúa trong ngày, bao gồm
cả Bài Đọc 1, th́ Giáo Hội không phải
chỉ muốn cảnh giác con cái ḿnh về thái độ của nhà phú hộ mà
c̣n kêu gọi họ sống thân phận theo tinh thần của một Lazarô
bất hạnh nữa.
Trước hết, thái độ dửng dưng lạnh lùng của người phú
hộ trong dụ ngôn của bài Phúc Âm hôm nay, và tinh thần sống
nhẫn nhục của một Lazarô bất hạnh được
Thánh kư Luca thuật lại theo lời Chúa Giêsu diễn tả như thế
này:
"Có một nhà phú hộ kia vận toàn gấm vóc, lụa là, ngày ngày
yến tiệc linh đ́nh. Lại có một người hành khất tên là
Ladarô, nằm bên cổng nhà ông đó, ḿnh đầy ghẻ chốc, ước được
những mụn bánh từ bàn ăn rớt xuống để ăn cho đỡ đói, nhưng
không ai thèm cho. Những con chó đến liếm ghẻ chốc của người
ấy".
Tuy nhiên, dụ ngôn "Chúa
Giêsu phán cùng những người biệt phái" ấy
không phải chỉ cho thấy những ǵ xẩy ra ở trên trần gian này
mà thôi, mà c̣n liên quan đến
cả đời sau về hậu quả tai hại hay
thành quả tốt đẹp của những ǵ
con người đă làm trên đời này nữa:
"Nhưng xảy ra là người hành khất đó chết và được các thiên
thần đem lên nơi ḷng Abraham. C̣n nhà phú hộ kia cũng chết
và được đem chôn. Trong hoả ngục, phải chịu cực h́nh, nhà
phú hộ ngước mắt lên th́ thấy đằng xa có Abraham và Ladarô
trong ḷng Ngài..."
Ở đây, số phận đời đời,
một được rỗi là Lazarô và một bị hư đi là người phú hộ, bất
khả cứu văn, bất khả đổi thay, đúng như lời khẳng định của
tổ phụ Abraham đă nói với người phú hộ đang ở trong hỏa
ngục: "giữa
các ngươi và chúng tôi đây đă có sẵn một vực thẳm, khiến
những kẻ muốn tự đây qua đó, không thể qua được, cũng như
không thể từ đó qua đây được".
Số phận đời đời vô cùng quan
trọng này hoàn toàn là kết quả từ cuộc sống trên trần gian
của từng người, như được tổ phụ Abraham cho người phú hộ
biết như sau: "Hỡi
con, suốt đời con, con được toàn sự lành, c̣n Ladarô gặp
toàn sự khốn khổ. Vậy bây giờ Ladarô được an ủi ở chốn này,
c̣n con th́ chịu khốn khổ". Câu khẳng định của
tổ phụ Abraham về số phận của con người ở trên trần gian
liên quan đến số phận đời đời của con người ở đời sau này
hoàn toàn phản ảnh một cách khách quan về Lời Chúa Giêsu vừa
cảnh giác vừa trấn an về 4 cái khốn lẫn 4 cái phúc được Phúc
Âm Thánh Luca ghi lại: Khốn cho các ngươi giầu sang, no đủ,
vui cười và đưoọc ca tụng; và phúc cho các con v́ nghèo khổ,
đói khát, khóc than và bị khinh bỉ (6:20-26).
Thế nhưng, tất cả những ǵ được trần gian gọi là "may lành",
tự chúng không xấu, nhưng chúng lại dễ trở thành dịp tội cho
con người vốn xu hướng sống hưởng thụ và vị kỷ đến chỗ bỏ
Chúa và không c̣n để ư đến anh chị em khốn khổ của ḿnh,
thậm chí c̣n ăn tươi nuốt sống anh chị em của ḿnh bằng ḷng
tham vô đáy của ḿnh nữa, lợi dụng t́nh trạng bất hạnh của
các nạn nhân thiên tai hay nhân tai để gây quĩ trục lợi, gây
chiến tranh tàn khốc để trục lợi kinh tế v.v. như vẫn đang
diễn ra trên thế giới ngày nay. Trái lại, những cái "khốn
khổ" trên đời này tự chúng là sự dữ, nhưng nếu biết lợi dụng
th́ chúng là dịp để con người dễ dàng ngườc lên trời cao và
trông cậy và sự trợ giúp của trời cao.
Chính v́ thể mà số
phận đời đời được rỗi của Lazarô hay
hư đi của người phú hộ
không phải chỉ ở chỗ "chịu
khốn khổ" như
Lazarô hay "được
toàn sự lành" như
người phú hộ. Bởi v́, thực tế cho thấy, không phải ai "được
toàn sự lành" trên thế gian này đều hư đi như người phú
hộ, và cũng không phải ai "chịu
khốn khổ" trên đời
này đều tự động được rỗi như Lazarô đâu, mà là ở chỗ họ,
trong hoàn cảnh may lành hay khốn khổ của họ, có
biết thực hiện nguyên tắc "đức
tin thể hiện qua đức ái" (Galata
5:6) hay chăng!
Ở dưới hỏa ngục, nơi chỉ toàn
là ghen ghét, giống hệt như tâm trạng bất di bất dịch của ma
quỉ và nơi ma quỉ, là tác nhân chết chóc và là cha các thứ
dối trá (xem Gioan 8:44), th́ cả ma quỉ lẫn các linh hồn
hư đi ở đó không
muốn ai được cứu rỗi, trái lại, chỉ muốn
cho tất cả mọi người xuống hỏa ngục với ḿnh và như
ḿnh.
Thế mà, người
phú hộ ở trong hỏa ngục bấy giờ h́nh như đă được biến đổi bản tính
ghen ghét của hỏa ngục nơi ḿnh, đến độ thay
v́ ghen ghét lại tỏ ra thương yêu các người thân yêu của
ḿnh c̣n sống trên trần gian này mà lên tiếng van xin cùng
tổ phụ Abraham là cha của các kẻ tin (xem Roma 4:11) rằng: "tôi
nài xin cha sai Ladarô đến nhà cha tôi, v́ tôi c̣n năm người
anh em nữa, để ông bảo họ, kẻo họ cũng phải sa vào chốn cực
h́nh này... nếu
có ai trong kẻ chết về với họ, th́ ắt họ sẽ hối cải".
Cho dù xẩy ra như thế đi nữa, nghĩa là cho dù các linh
hồn bị hư đi trong hỏa
ngục hay ma quỉ ở đó có
biết thương yêu những người c̣n sống
và chỉ muốn cho những người ấy được lên thiên đàng hơn là
xuống hỏa ngục như họ và với họ, một
sự kiện không thể nào có, không thể nào xẩy ra và
không bao giờ xẩy ra chăng
nữa, cũng không thể nào cứu được một con người c̣n sống
trên thế gian này, nếu người c̣n sống ấy không tự
ḿnh sống đức tin: "Chúng
đă có Môsê và các tiên tri, chúng hăy nghe các Ngài... Nếu
chúng không chịu nghe Môsê và các tiên tri, th́ cho dù kẻ
chết sống lại đi nữa, chúng cũng chẳng chịu nghe đâu".
Như thế có nghĩa là Lazaro được rỗi sau
cuộc đời "chịu
khốn khổ"
trên đời này là nhờ Lazarô đă
sống đức tin, và h́nh ảnh Lazarô ở trong
"ḷng Abraham" là cha của các kẻ
tin đă chứng thực điều
này. Bởi vậy, chúng ta đă không thấy chỗ nào trong dụ
ngôn Chúa nói ở bài Phúc Âm hôm nay cho thấy một Lazarô kêu
ca, than thân trách phận, hay nguyền rủa người phú hộ, trái
lại vẫn cam chịu thân phận bị khinh rẻ và bỏ
rơi, cho dù chỉ có một ước
muốn vô cùng tầm thường song vẫn không được đáp ứng, đó là "ước
được những mụn bánh từ bàn ăn rớt xuống để ăn cho đỡ đói,
nhưng không ai thèm cho. Những con chó đến liếm ghẻ chốc của
người ấy".
Về phần người phú
hộ cũng thế, nếu Lazaro "chịu khốn khổ" được cứu rỗi
nhờ đức tin của ḿnh th́ người phú hộ bị hư đi cũng là do
không có đức tin, hay đúng hơn không sống đức tin, một "đức
tin thể hiện qua đức ái" (Galata 5:6). Bài Phúc Âm không
hề đề cập đến bất cứ một cử chỉ hay hành động nào lỗ măng
của người phú hộ đối với Lazarô, chẳng hạn như chửi
bới hay đánh đuổi Lazarô đi, mà chỉ tỏ ra lănh đạm dửng dưng không chịu giúp đỡ
Lazarô là một con người hết
sức khốn nạn đáng thương "nằm
bên cổng nhà ông", không thể nào ông
không thấy, và cho dù có
thấy ông vẫn không hề động ḷng thương, không hề bố thí cho
Lazarô một tí nào, trong khi đó người phú hộ này quá ư là
giầu sang hoan hưởng dư thừa: "vận
toàn gấm vóc, lụa là, ngày ngày yến tiệc linh đ́nh".
Bài Đọc 1 hôm nay chẳng những thích đáng với một
Lazarô khốn khổ mà c̣n với cả người phú hộ hoan hưởng may
lành trong Bài Phúc Âm hôm nay nữa.
Thật vậy, không phải hay sao,
người phú hộ trong Bài Đọc 1 hôm nay là thành phần xuất
hiện ở phần đầu với những diễn tả không sai về một con người
giầu sang phú quí theo tự nhiên hoàn toàn không có đức tin:
"Khốn thay cho kẻ tin tưởng người đời, họ nương tựa vào sức
mạnh con người, c̣n tâm hồn họ th́ sống xa Chúa. Họ như cây
cỏ trong hoang địa, không cảm thấy khi được hạnh phúc; họ ở
những nơi khô cháy trong hoang địa, vùng đất mặn không người
ở.
Trong khi đó, Lazarô xuất
hiện ở phần thứ hai
của Bài Đọc 1 này, những diễn tả rất chí
lư và chính xác về đời sống của một con người sống đức tin
trong cuộc đời bần cùng khốn khổ của ḿnh:
"Phúc thay cho người tin tưởng vào Thiên Chúa, và Chúa sẽ là
niềm cậy trông của họ. Họ sẽ như cây trồng nơi bờ suối, cây
đó đâm rễ vào nơi ẩm ướt, không sợ ǵ khi mùa hè đến, lá vẫn
xanh tươi, không lo ngại ǵ khi nắng hạn mà vẫn sinh hoa kết
quả luôn. Ḷng người nham hiểm khôn ḍ, nào ai biết được?"
Câu cuối cùng của Bài Đọc 1 cũng phản ảnh dụ ngôn
có hậu, một cái hậu liên quan đến vấn đề thưởng phạt
thích đáng và công minh của việc con người làm trên thế gian
này, được Chúa Giêsu cảnh giác trong dụ ngôn của Bài Phúc Âm
hôm nay: "C̣n
Ta, Ta là Chúa, Ta thấu suốt tâm hồn và ḍ xét tâm can, trả
công cho mỗi người tuỳ theo cách sống và hậu quả hành vi của
họ".
Bài Đáp Ca hôm nay cũng tấu lên cùng một lời ca và
cùng một nhạc điệu
như Bài Đọc 1 về hai thành phần sống trên trần gian
này, một theo đức tin và một không theo đức tin, như trường
hợp tiêu biểu điển h́nh là Lazaro
và người phú hộ trong Bài Phúc Âm hôm nay:
1) Phúc cho ai không theo mưu toan kẻ gian ác, không đứng
trong đường lối những tội nhân, không ngồi chung với những
quân nhạo báng, nhưng vui thoả trong lề luật Chúa, và suy
ngắm luật Chúa đêm ngày.
2) Họ như cây trồng bên suối nước, trổ sinh hoa trái đúng
mùa; lá cây không bao giờ tàn úa. Tất cả công việc họ làm
đều thịnh đạt.
3) Kẻ gian ác không được như vậy; họ như vỏ trấu bị gió cuốn
đi, v́ Chúa canh giữ đường người công chính, và đường kẻ
gian ác dẫn tới diệt vong.
Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL. Nếu có thể xin nghe chia sẻ theo cảm hứng hơn là đọc lại bài chia
sẻ trên
MC-TuanII-5.mp3
Thánh Casimir (1458-1484) Hoàng
tử
Người trẻ và trái tim yêu thương

Thánh Casimirô